Κόσμος
Η πρόταση της Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν για τη σύνδεση του Καναδά με την ΕΕ ανοίγει νέους δρόμους στη γεωπολιτική σκηνή, εν μέσω αυξανόμενης αστάθειας.
Κατά την ετήσια ομιλία της για την κατάσταση της Ένωσης στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, πρότεινε να γίνει ο Καναδάς το πρώτο «συνδεδεμένο μέλος» της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Η πρόταση αυτή έρχεται σε μια περίοδο αυξανόμενης γεωπολιτικής αστάθειας και αναδεικνύει την ανάγκη για νέες συνεργασίες και συμμαχίες.
Η φον ντερ Λάιεν τόνισε ότι η Ευρώπη πρέπει να επαναστατήσει τις συνεργασίες της και να δημιουργήσει παγκόσμιες συμμαχίες για την ανθεκτικότητα και τις δημοκρατίες της. Ο Καναδάς, σύμφωνα με την πρόταση, θα μπορούσε να ενισχύσει τη συνεργασία με την ΕΕ σε διάφορους τομείς, συμπεριλαμβανομένων των εμπορικών σχέσεων και της ασφάλειας.
Ο Καναδάς, με ιστορικούς δεσμούς και δημοκρατική συγκρότηση, φαίνεται να πληροί ορισμένα κριτήρια για αυτή τη νέα μορφή συνεργασίας. Ωστόσο, η έννοια του «συνδεδεμένου μέλους» δεν έχει ακόμη καθοριστεί νομικά, γεγονός που εγείρει ερωτήματα σχετικά με τα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις που θα απορρέουν από αυτή τη σχέση.
Ο διεθνολόγος Αλέξανδρος Δεσποτόπουλος εξήγησε ότι η πλήρης ένταξη του Καναδά στην ΕΕ είναι αδύνατη λόγω γεωγραφικών και θεσμικών περιορισμών. Ωστόσο, το άρθρο 217 της Συνθήκης για τη Λειτουργία της ΕΕ επιτρέπει τη σύναψη συμφωνιών σύνδεσης με τρίτες χώρες, χωρίς γεωγραφικό περιορισμό. Αυτό σημαίνει ότι η νομική βάση για τη σύνδεση είναι διαθέσιμη, αλλά δεν εξασφαλίζει αυτομάτως συμμετοχή στη λήψη ευρωπαϊκών αποφάσεων.
Η πρόταση αυτή έρχεται σε μια εποχή όπου η Ευρώπη επιδιώκει να ενισχύσει τη στρατηγική της αυτονομία, ειδικά απέναντι σε αυταρχικούς προμηθευτές κρίσιμων πρώτων υλών. Ο Καναδάς διαθέτει σημαντικούς ενεργειακούς πόρους και κρίσιμα ορυκτά, που είναι απαραίτητα για την πράσινη μετάβαση και την τεχνολογία.
Η συνεργασία αυτή μπορεί να προσφέρει νέα οικονομικά δεδομένα και να ενισχύσει τις σχέσεις μεταξύ των δύο πλευρών. Η εμπορική συμφωνία CETA, που υπογράφηκε το 2017, έχει ήδη οδηγήσει σε αύξηση του εμπορίου μεταξύ Καναδά και ΕΕ, αν και δεν έχει ακόμη κυρωθεί από όλα τα εθνικά κοινοβούλια.
Η νέα αυτή πρωτοβουλία μπορεί να οδηγήσει σε κοινές επενδύσεις, αλυσίδες παραγωγής υψηλής προστιθέμενης αξίας και συνεργασία σε τομείς όπως η κυβερνοασφάλεια και η τεχνητή νοημοσύνη. Η Ευρώπη και ο Καναδάς βλέπουν αυτή τη συμμαχία ως ένα ισχυρό εργαλείο για την αντιμετώπιση των παγκόσμιων προκλήσεων και την ενίσχυση της διεθνούς τους παρουσίας.
