Ελληνική πρόταση για έκτακτο μηχανισμό διαχείρισης μεταναστευτικών κρίσεων

Η ελληνική κυβέρνηση παρουσίασε πρόταση για τη δημιουργία Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Έκτακτης Ανάγκης, με στόχο την αποτελεσματική διαχείριση των μεταναστευτικών ροών σε περιόδους κρίσης.

Η ελληνική πρόταση για τη θέσπιση ενός Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Έκτακτης Ανάγκης στον τομέα της μετανάστευσης παρουσιάστηκε από τον υπουργό Υγείας Θάνο Πλεύρη στο Συμβούλιο υπουργών Εσωτερικών της ΕΕ. Ο μηχανισμός αυτός στοχεύει στην άμεση αντίδραση σε περιπτώσεις απότομης αύξησης των μεταναστευτικών ροών, όταν οι υπάρχουσες υποδομές δεν επαρκούν.

Η πρόταση περιλαμβάνει συγκεκριμένα ποσοτικά και ποιοτικά κριτήρια για την ενεργοποίηση του μηχανισμού, με αρχική διάρκεια εφαρμογής έως 30 ημέρες. Ανάμεσα στα προτεινόμενα μέτρα είναι η ενίσχυση της φύλαξης των συνόρων, η προσωρινή αναστολή των διαδικασιών ασύλου για όσους εισέρχονται παράνομα και η επιτάχυνση των διαδικασιών επιστροφής.

Σύμφωνα με το υπουργείο Μετανάστευσης και Ασύλου, η ενεργοποίηση του μηχανισμού θα απαιτεί τη συνδρομή αντικειμενικών κριτηρίων. Αυτά περιλαμβάνουν, πρώτον, τη ραγδαία αύξηση των αφίξεων, όπως ο υπερδιπλασιασμός των εβδομαδιαίων ή δεκαπενθήμερων αφίξεων σε συγκεκριμένες περιοχές. Δεύτερον, θα εξετάζεται η πλήρης εξάντληση των υποδομών υποδοχής και φιλοξενίας, η οποία μπορεί να προκαλέσει υγειονομικούς κινδύνους.

Τα ποιοτικά κριτήρια περιλαμβάνουν την ύπαρξη αποδείξεων για οργανωμένη μεταφορά μεταναστών από τρίτες χώρες, καθώς και την ανοχή κρατικών παραγόντων σε εγκληματικά δίκτυα διακίνησης. Ιδιαίτερη σημασία αποδίδεται σε περιπτώσεις όπου οι μεταναστευτικές ροές δεν σχετίζονται με ανθρωπιστικές κρίσεις, αλλά είναι αποτέλεσμα τεχνητής καθοδήγησης.

Η πρόταση δεν έχει ακόμη εγκριθεί από την ΕΕ, ωστόσο έχει γίνει αποδεκτή από την πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα Φον Ντερ Λάιεν. Ο Θάνος Πλεύρης δήλωσε ότι η πρόταση έτυχε αποδοχής από πολλές χώρες και ότι οι παρατηρήσεις του επιτρόπου θα ληφθούν υπόψη για την επόμενη συνεδρίαση του Συμβουλίου.

Η ενεργοποίηση του μηχανισμού θα συνοδεύεται από επίσημη κοινοποίηση στην ΕΕ και θα περιλαμβάνει άμεσες επιχειρησιακές ενέργειες, όπως η ανάπτυξη των Ομάδων Ταχείας Επέμβασης στα Σύνορα (RABITs) του Frontex, με στόχο την αποτροπή παράνομων εισόδων, σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο.